Ακολουθήστε την «ΑΥΓΗ»
Ο επιλεγμένος κατάλογος δεν υπάρχει πλέον.

F.T: Το Πεκίνο παίζει... μπάλα

Ποδόσφαιρο με κινεζικά χαρακτηριστικά - Το πάρτι εξαγοράς ευρωπαϊκών συλλόγων έχει κινδύνους αλλά και οφέλη για την εικόνα της Κίνας

Των Ben Bland και Murad Ahmed

 

Η γεμάτη κόσμο παμπ Μπίλι Ράιτ στο Γουλβερχάμπτον, μια πόλη της εργατικής τάξης στα Δυτικά Μίντλαντς της Βρετανίας, είναι ένα μάλλον ασυνήθιστο σημείο εκκίνησης για το παγκόσμιο εγχείρημα του Προέδρου Σι Τζινπινγκ να δώσει ώθηση στην επιρροή της Κίνας.

Παρ' όλα αυτά, ο Κέβιν Τζέιμς πίνει το ποτό του μαζί με τους άλλους οπαδούς των Γουλβερχάμπτον Γουόντερερς στην παμπ κοντά στο γήπεδο Μολινέ του ποδοσφαιρικού συλλόγου στην υγειά της κινεζικής κοινοπραξίας που αγόρασε την ομάδα τον Ιούλιο του 2016. Επένδυσε δεκάδες εκατομμύρια λίρες, αγόρασε ξένους παίκτες, μείωσε τις τιμές των εισιτηρίων και εκτόξευσε τον σύλλογο, ο οποίος είχε να κερδίσει μεγάλο έπαθλο από το 1980, φτάνοντας στην κορυφή της δεύτερης κατηγορίας του αγγλικού ποδοσφαίρου.

Η αγορά των Γουλβς από την κοινοπραξία Fosun έναντι 45 εκατ. λιρών (50,46 εκατ. ευρώ) αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου οργίου εξαγορών ως απάντηση στο κάλεσμα του κυρίου Σι για μια ποδοσφαιρική επανάσταση, με Κινέζους κροίσους να επενδύουν περισσότερα από 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια μέσα στην τελευταία τριετία σε είκοσι ευρωπαϊκούς ποδοσφαιρικούς συλλόγους από γίγαντες όπως η Μάντσεστερ Σίτι και η Μίλαν, έως μικρότερες ομάδες, όπως η Σοσό στη Γαλλία και η Νορθχάμπτον Τάουν στην Αγγλία.

Τέσσερις από τις κορυφαίες ομάδες στα Δυτικά Μίντλαντς -η Άστον Βίλα, η Μπέρμιγχαμ Σίτι, οι Γουλβς και η Γουέστ Μπρόμγουιτς Αλμπιον της πρώτης κατηγορίας- έχουν Κινέζους ιδιοκτήτες. «Η Fosun είναι φανταστική», λέει ο φίλαθλος Κέβιν Τζέιμς, που αγοράζει εισιτήριο διαρκείας εδώ και 30 χρόνια. «Ακούει τους οπαδούς, θέλει να γυρίσουν πίσω στο γήπεδο».

Ο ξεχασμένος έως πρότινος ποδοσφαιρικός σύλλογος, 225 χιλιόμετρα μακριά από το Λονδίνο και σε μια περιοχή που βρίσκεται σε παρακμή εδώ και δεκαετίες, φαντάζει ως παράδοξη επένδυση για τη Fosun. Αν και είναι κερδοφόρα επένδυση, τα έσοδα από τους Γουλβς μάλλον δεν επηρεάζουν ιδιαίτερα τη μητρική εταιρεία με έδρα τη Σανγκάη, που είναι πιο γνωστή για τις φαρμακευτικές της επιχειρήσεις, την αγορά ακινήτων και περιουσιακά στοιχεία της, που περιλαμβάνουν το Club Med και το Cirque de Soleil.

Τραπεζικοί κύκλοι αναφέρουν ότι κροίσοι όπως ο Γκούο Γκουάνγκτσανγκ της Fosun επιθυμούσαν διακαώς να κερδίσουν την εύνοια του Προέδρου Σι, που είναι ο ίδιος ποδοσφαιρόφιλος, και να βοηθήσουν την Κίνα να αποκτήσει την εκτός συνόρων εμπειρία που χρειάζεται ώστε να αναπτύξει το ποδόσφαιρό της στο εσωτερικό. Το 2015 ο Πρόεδρος Σι εγκαινίασε ένα σαρωτικό σχέδιο με στόχο να μετατρέψει την Κίνα σε ποδοσφαιρική δύναμη προκειμένου να ενσωματώσει το ισχυρό του όραμα για τη «σπουδαία ανανέωση» του έθνους. Η ενίσχυση της κινεζικής επιρροής στο πιο δημοφιλές παιχνίδι του κόσμου αποτελεί τμήμα μιας ευρύτερης κίνησης, ώστε να τονωθεί η ήπια δύναμη της χώρας και να κερδίσει η Κίνα τη θέση που της αξίζει στην παγκόσμια σκηνή.

Πολλοί από τους μεγιστάνες, που προσγειώθηκαν στον χώρο του ποδοσφαίρου είχαν τα δικά τους οικονομικά κίνητρα, ελπίζοντας πως θα εκμεταλλευτούν τα χαμηλότοκα δάνεια για να αγοράσουν ομάδες τις οποίες αργότερα θα πωλούσαν με κέρδος. Όμως ο οικονομικά εύθραυστος και συναισθηματικά έντονος κόσμος του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου κρύβει κινδύνους για το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας και τους κροίσους με τις πολιτικές διασυνδέσεις.

Με τον φόβο ότι αυτό το κύμα συμφωνιών έβγαινε εκτός ελέγχου, στα τέλη του περασμένου έτους η κυβέρνηση άρχισε να σφίγγει τον κλοιό προχωρώντας σε εξονυχιστικούς ελέγχους των υπερπόντιων ποδοσφαιρικών κτήσεων. Τον περασμένο Αύγουστο, επισημοποίησε μια ευρύτερη λήψη δραστικών μέτρων, περιορίζοντας τις επενδύσεις σε τομείς που είχαν δει μια καταιγιστική αύξηση συμφωνιών, τις οποίες έκρινε «παράλογες», όπως η αγορά ακινήτων, το σινεμά και τα σπορ.

Έχοντας πυροδοτήσει την αρχική επενδυτική φρενίτιδα, ο Πρόεδρος Σι άρχισε να ανησυχεί ότι το όνομά του χρησιμοποιείται για να δικαιολογήσει αμφίβολες συμφωνίες, όπως είπαν δύο ανώτεροι αξιωματούχοι που ασχολούνται με το κινεζικό ποδόσφαιρο. «Αρχικά όλοι πίστευαν ότι, εφόσον αρέσει στον αυτοκράτορα, μπορούμε να κάνουμε ό,τι θέλουμε στο ποδόσφαιρο» είπε ο ένας από τους αξιωματούχους αναφερόμενος στον Πρόεδρο Σι. «Ξέχασαν όμως ότι ο αυτοκράτορας πρέπει να είναι συνάμα προσεκτικός για τους οικονομικούς κινδύνους στο σύστημα».

Ο στόχος του Προέδρου Σι να μετατρέψει την πολυπληθέστερη χώρα του κόσμου, από ποδοσφαιρικό παρία, σε ένα «έθνος σπουδαίων αθλητών» είναι υπερβολικά φιλόδοξος. Θέλει να φτιάξει χιλιάδες ποδοσφαιρικές ακαδημίες, να φιλοξενήσει το Παγκόσμιο Κύπελλο και να μεταμορφώσει την εθνική ομάδα, που βρίσκεται στην 57η θέση στην παγκόσμια κατάταξη, ώστε να υπερασπιστεί επάξια την έδρα της στην κορυφαία παγκόσμια διοργάνωση του αθλήματος.

Η «εκτενής ανάπτυξη» των ανταγωνιστικών αθλημάτων έχει συμβάλει στο να προωθηθεί η γοητεία που ασκούν οι παραδοσιακές αξίες της Κίνας και έχει αυξήσει την ήπια δύναμη και διεθνή επιρροή της, είπε ο Πρόεδρος Σι τον περασμένο μήνα στους αντιπροσώπους που μετείχαν στο συνέδριο του Κομμουνιστικού Κόμματος, που διεξάγεται κάθε πέντε χρόνια και μέσα από το οποίο αναδείχθηκε ως ο πιο ισχυρός ηγέτης από την εποχή του Μάο Τσε Τουνγκ. «Το κύμα της θετικής ενέργειας που διαπερνά την κοινωνία φουσκώνει» είπε.

Ο Πρόεδρος της Κίνας δεν είναι ο πρώτος αυταρχικός ηγέτης που θεωρεί την προώθηση των σπορ ως ένα μέσο για να κερδίσει τη λαϊκή στήριξη στο εσωτερικό και να καλλωπίσει την εικόνα της χώρας στο εξωτερικό. Ωστόσο η κλίμακα, η φιλοδοξία και η οικονομική υποστήριξη που προσφέρει το Πεκίνο σε σημαντικά κρατικά εγχειρήματα είναι σε ένα επίπεδο που ήδη μεταμορφώνει τις παγκόσμιες βιομηχανίες, από τη ρομποτική έως την ηλιακή.

Η εξαγωγή ήπιας δύναμης είναι δύσκολη για το Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας διότι η απροκάλυπτη απόρριψη των δημοκρατικών αξιών και η ολοένα και πιο έντονη πάταξη της κριτικής δεν γίνονται εύκολα αποδεκτές στο εξωτερικό. Το ποδόσφαιρο όμως, το οποίο δεν έχει τις πολιτικές επιπλοκές που απαντώνται σε άλλους τομείς, όπως τα μέσα ενημέρωσης και η εκπαίδευση, αποτελεί μια πιο εύκολη λύση.

«Αυξάνεται κατά πολύ το κύρος των Κινέζων όταν αποκτούν ποδοσφαιρικούς συλλόγους στη Δύση» λέει ο Τζόναθαν Σάλιβαν, πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ, ο οποίος κάνει έρευνα πάνω στις αθλητικές φιλοδοξίες της χώρας. «Βελτιώνει την εικόνα της Κίνας να έχει σχέση με παγκοσμίως διάσημα κέντρα πολιτιστικής αναφοράς, όπως η Ατλέτικο Μαδρίτης και η Μίλαν».

Τα 2,5 δισ δολάρια που υπολογίζεται ότι επενδύθηκαν σε ευρωπαϊκούς συλλόγους τα τελευταία τρία χρόνια ωχριούν μπροστά στα 220 δισ. που ξόδεψαν οι κινεζικές εταιρείες σε εξαγορές στο εξωτερικό μόνο το 2016, χρονιά - ρεκόρ για τέτοιου είδους συμφωνίες. Ωστόσο, όλοι υπολογίζουν στο γεγονός ότι το ποδόσφαιρο έχει μεγαλύτερες πιθανότητες να κερδίσει την καρδιά και το μυαλό του τοπικού πληθυσμού από ό,τι η αγορά εγκαταστάσεων για τη διαχείριση αποβλήτων ή εργοστασίων.

«Έχει σχέση με την ήρεμη δύναμη» λέει ένας δεύτερος οπαδός των Γουλβς. «Έχει σχέση με το γεγονός ότι κάποιος έρχεται και επενδύει σε μια παραμελημένη περιοχή, για την οποία ουδείς ενδιαφέρθηκε επί χρόνια. Ο κόσμος στα Δυτικά Μίντλαντς αγαπά τους Κινέζους. Τους βλέπει ως εύπορους, επιτυχημένους ανθρώπους. Κάνουν για μας πολύ περισσότερα από ό,τι η βρετανική κυβέρνηση».

Αλλά η επιτυχία στο ποδόσφαιρο είναι εξαιρετικά άστατη. Τα προηγούμενα κύματα εξαγορών ευρωπαϊκών ποδοσφαιρικών συλλόγων από Αμερικανούς, Ρώσους και Άραβες δεν βελτίωσαν ιδιαίτερα τις εικόνες των χωρών τους. Γιατί να διαφέρει η Κίνα; Οι επενδυτές είναι μεγιστάνες, όπως ο κύριος Γκούο της Fosun, ο Ουάνγκ Τζιανλίν της Dalian (Ατλέτικο Μαδρίτης) και ο Λι Ρουιγκάνγκ της Wanda China Media Capital (Μάντσεστερ Σίτι), αλλά και λιγότερο γνωστοί επιχειρηματίες, όπως ο Τσεν Γιανσένγκ (Εσπανιόλ), ο Τόνι Χια (Άστον Βίλα) και ο Λι Γιονγχόνγκ (Μίλαν).

Ορισμένοι από τους επενδυτές έχουν πιο καθαρά κίνητρα από άλλους. Οι εταιρείες CMC, Wanda και Fosun βλέπουν το ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο σαν ένα στοιχείο υψηλού κύρους στις επιχειρήσεις των μέσων ενημέρωσης και της ψυχαγωγίας. Άλλες συμφωνίες έχουν λιγότερες συνέργιες και τα κίνητρά τους είναι περισσότερο οπορτουνιστικά. «Μερικοί επενδυτές είναι έξυπνοι και έχουν επιχειρηματικά σχέδια» λέει ο Άλεξ Τζάρβις της Blackbridge Cross Borders, μίας από τις πολλές εταιρείες συμβούλων που προσπαθούν να κερδίσουν από τις επενδύσεις των Κινέζων στο ποδόσφαιρο. «Μερικοί είναι εντελώς ριψοκίνδυνοι, δεν ξέρουν τι κάνουν και έχουν κακούς συμβούλους».

Η Εσπανιόλ, η οποία είναι η δεύτερη ομάδα της Βαρκελώνης μετά την Μπάρτσα, εξαγοράστηκε το 2015 από τον όμιλο Rastar που κατασκευάζει τηλεκατευθυνόμενα οχήματα. Ο Ρόμπερτ Γουόνγκ, ανώτερο διευθυντικό στέλεχος της Rastar, είπε ότι ο πρόεδρος της εταιρείας κύριος Τσεν είδε το ποδόσφαιρο ως τμήμα μιας ευρύτερης επέκτασης στον τομέα της ψυχαγωγίας, μαζί με την εξαγορά μιας εταιρείας στοιχήματος. Μετά τη διάσωση της ποδοσφαιρικής ομάδας από τα οικονομικά προβλήματα η Rastar διατήρησε στις θέσεις τους τα περισσότερα μέλη της διοίκησης και επανέφερε τον σύλλογο σε κερδοφορία. «Τα αποτελέσματά μας είναι καλύτερα και η ομάδα μας παίζει καλύτερο ποδόσφαιρο, όπως αναγνωρίζουν οι οπαδοί» είπε ο Ρόμπερτ Γουόνγκ. «Μερικές φορέςμ όταν παίζουμε εντός έδρας και ο κύριος Τσεν είναι στο γήπεδο, οι οπαδοί τον επευφημούν».

Οι οπαδοί της Εσπανιόλ και άλλων ευρωπαϊκών ομάδων ίσως να εκπλαγούν για τον τρόπο με το οποίο επηρεάζονται οι τύχες των συλλόγων τους από την πολιτική του Κομμουνιστικού Κόμματος. Τα μέτρα για τις εξαγορές στο εξωτερικό έχουν κλονίσει τους Κινέζους επενδυτές στο ποδόσφαιρο, οι οποίοι πίστευαν ότι θα κερδίσουν πολιτικό κεφάλαιο και ευνοϊκή χρηματοδότηση υποστηρίζοντας τις ποδοσφαιρικές φιλοδοξίες του Προέδρου Σι, αλλά τώρα ανησυχούν. «Με βάση την τρέχουσα πολιτική κατεύθυνση, θέλουμε να διατηρούμε χαμηλούς τόνους για την ανάμειξή μας στο ποδόσφαιρο στο εξωτερικό» είπε ένας φοβισμένος επενδυτής.

"Μεγάλα όνειρα, σκληρή πραγματικότητα"

Ο Λιν Φενγκ, διευθυντής της Deal Globe, η οποία συμβούλευσε τον Κινέζο μεγιστάνα Γκάο Τζινσένγκ για την εξαγορά της Σαουθάμπτον, ύψους 200 εκατομμυρίων λιρών, λέει ότι η κυβέρνηση φοβήθηκε από τη μεγάλη εκροή κεφαλαίων. Πιστεύει ότι θα είναι πολύ δύσκολη η ολοκλήρωση νέων ποδοσφαιρικών συμφωνιών εκτός εάν οι επενδυτές βρουν κεφάλαια εκτός Κίνας. Επιπλέον, ο τραπεζίτης προειδοποιεί ότι πολλοί Κινέζοι επιχειρηματίες οι οποίοι στηρίχθηκαν σε μεγάλο δανεισμό για την εξαγορά συλλόγων θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν νέα προβλήματα εάν, όπως φαίνεται πιθανό, μπλοκαριστούν από τις ρυθμιστικές αρχές τα σχέδιά τους για εισαγωγή των ομάδων τους στο χρηματιστήριο.

Η Μίλαν, επτά φορές πρωταθλήτρια Ευρώπης, ήταν μία από τις ομάδες που χτυπήθηκαν σκληρά από την αλλαγή στην πολιτική της Κίνας. Μια κοινοπραξία υπό τον επιχειρηματία Λι είχε ήδη δώσει μια προκαταβολή 117 εκατομμυρίων δολαρίων, χωρίς δυνατότητα επιστροφής, στον Σίλβιο Μπερλουσκόνι, τον πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας και τότε ιδιοκτήτη της ομάδας, όταν επιβλήθηκαν οι περιορισμοί στις συμφωνίες στο εξωτερικό. Ο επιχειρηματίας Λι έλπιζε ότι θα συγκεντρώσει κεφάλαια στην Κίνα και ότι στη συνέχεια θα έβγαζε κέρδος με την πώληση μετοχών, όπως λένε άτομα που γνωρίζουν την υπόθεση. Τα μέτρα σχεδόν εκτροχίασαν την εξαγορά και ο επιχειρηματίας αναγκάστηκε να στραφεί σε ακριβό δανεισμό από το εξωτερικό, από το αμερικανικό επενδυτικό ταμείο Elliot Management.

«Μεγάλα όνειρα, σκληρή πραγματικότητα», είπε ο σύμβουλος επενδύσεων Λιν Φενγκ. «Πολλοί Κινέζοι επενδυτές πληρώνουν ακριβά για την απόκτηση περιουσιακών στοιχείων και δεν τα πάνε καλά μετά την εξαγορά. Οπότε ορισμένοι από αυτούς θα αναγκαστούν να πουλήσουν».

Τραπεζικοί κύκλοι εκτιμούν πωςη πλημμύρα των κινεζικών εξαγορών στο ποδόσφαιρο θα υποχωρήσει μέσα στα επόμενα ένα-δυο χρόνια, εκτός εάν η κυβέρνηση αλλάξει πορεία. Θα χρειαστεί να περάσουν μερικά χρόνια για να φανεί πόσο βοήθησαν ή εμπόδισαν τη βελτίωση της διεθνούς εικόνας της Κίνας. Αλλά το γλέντι των εξαγορών έχει ήδη αφήσει αποτύπωμα στο μυαλό εκατοντάδων εκατομμυρίων ποδοσφαιρόφιλων. Επίσης, έχει αποκαλύψει μια αδυναμία στο κινέζικο σύστημα, καθώς οπορτουνιστές επιχειρηματίες προσπαθούν να εκμεταλλευτούν την κυβερνητική πολιτική που συνηθίζει τις στροφές 180 μοιρών.

Αυτό σημαίνει ότι η τύχη των σχεδίων του Προέδρου Σι βρίσκεται στα χέρια ατόμων όπως ο κύριος Χια, ο οποίος διευθύνει μια σειρά επιχειρήσεων, από την παραγωγή πρόσθετων υλών στα τρόφιμα μέχρι τον σχεδιασμό "έξυπνων πόλεων". Ο ιδιοκτήτης της Άστον Βίλα έχει περισσότερους από 100.000 ακόλουθους στον λογαριασμό του στο Twitter, όπου ζητά συμβουλές για μετεγγραφές παικτών, επικαλείται ρητά του Μάο και επέκρινε έναν διαιτητή με αποτέλεσμα να του επιβληθεί πρόστιμο από την αρμόδια ποδοσφαιρική αρχή.

Για τον κύριο Χια και άλλους Κινέζους ιδιοκτήτες που δανείστηκαν μεγάλα ποσά προκειμένου να στηρίξουν τη φιλοδοξία του Προέδρου Σι, το πιεστικό ερώτημα είναι κατά πόσον οι ομάδες τους θα έχουν επιτυχίες ώστε να καλύψουν τα έξοδά τους. Παράλληλα αυξάνονται οι πολιτικοί κίνδυνοι για ορισμένους από αυτούς τους μεγιστάνες, καθώς η εκστρατεία κατά της διαφθοράς που κήρυξε φέτος ο Πρόεδρος Σι παγιδεύει επιχειρηματίες οι οποίοι μέχρι πρότινος θεωρούνταν ότι δεν τους αγγίζει κανένας. Ο κύριος Γκούο της Fosun ξαφνικά χάθηκε επί τέσσερις ημέρες το 2015 όταν ανακρίθηκε στο πλαίσιο έρευνας για διαφθορά. Ο ίδιος, καθώς και ο κύριος Γουάνγκ της Wanda αναγκάστηκαν φέτος να διαψεύσουν τις φήμες ότι κρατήθηκαν ξανά σε σχέση με έρευνες για διαφθορά.

«Μερικοί από τους Κινέζους επενδυτές που αγόρασαν ξένες ομάδες δεν βρίσκονται σε πολύ καλή οικονομική θέση» λέει ο πολιτικός επιστήμονας Τζόναθαν Σάλιβαν. «Εάν χρεοκοπήσει μια ομάδα που ανήκει σε Κινέζο, ειδικά αν είναι πολύ γνωστή, αυτό δεν θα είναι καλό για την εικόνα της Κίνας».

Χρυσές μετεγγραφές στην Κίνα

Μεγιστάνες έχουν ρίξει πολλά δισεκατομμύρια δολάρια στο πρωτάθλημα της Κίνας κάνοντας μετεγγραφές αστέρων της μπάλας όπως ο Κάρλος Τεβζ και προπονητών όπως ο Λουίς Φελίπε Σκολάρι. Ωστόσο, στην αρχή του φετινού πρωταθλήματος, οι αρχές έβαλαν φρένο και κάλεσαν τις ομάδες να σταματήσουν να «καίνε χρήματα» σε «παράλογες μετεγγραφές», καθώς οι ομάδες ξόδεψαν περισσότερα από 450 εκατ. πέρυσι σε τέτοια συμβόλαια. Παράλληλα, μπήκαν όρια για τη συμμετοχή ξένων παικτών σε κάθε αγώνα προκειμένου να δίνονται περισσότερες ευκαιρίες στους Κινέζους ποδοσφαιριστές.

Ο μέσος όρος των εισιτηρίων αυξήθηκε πάνω από 60% από το 2010, σε 25.000 θεατές φέτος. To βρετανικό δίκτυο Sky Sports ξεκίνησε πέρυσι τη μετάδοση αγώνων του κινεζικού πρωταθλήματος, καθώς μεγαλώνει το παγκόσμιο ενδιαφέρον για τους αστέρες που παίζουν στην Κίνα. Αλλά ο αντιπρόεδρος της ομάδας Γκουανγκζού R&F Νίκι Γουόνγκ προειδοποιεί ότι «ο ενθουσιασμός για το ποδόσφαιρο που προωθεί η κυβέρνηση δεν είναι βιώσιμος», γιατί όλες οι ομάδες της Σούπερ Λιγκ είναι τώρα ζημιογόνες.

Ο Ντράγκαν Σταΐκοβιτς, προπονητής της R&F, λέει ότι η Κίνα πρέπει να κάνει υπομονή, γιατί χρειάζονται δεκαετίες για να χτιστεί μια κουλτούρα ποδοσφαίρου. Η στρατηγική του για την ανάδειξη νέων παικτών και για μετεγγραφές - ευκαιρίες από το εξωτερικό έχει αποδώσει καρπούς, καθώς η ομάδα του τερμάτισε στην πέμπτη θέση, παρ'ότι έχει μικρότερο προϋπολογισμό από τις αντιπάλους της.

 

Δείτε όλα τα σχόλια